Οι 4 κύριοι λόγοι που δεν παίρνουμε αποφάσεις

Μπορείς και να το ακούσεις πατώντας το play!

Ακολούθησε το Neuroselfmastery Podcast!

Μπες στην αγαπημένη σου πλατφόρμα για Podcasts, πάτα "Follow", και γράψε ένα σύντομο Review, ώστε να το βρει περισσότερος κόσμος που το χρειάζεται!

iTunes | Overcast  | Stitcher | Spotify | Castbox

  • Πόσες φορές μας έχει τύχει να πρέπει να πάρουμε μια απόφαση αλλά να μην μπορούμε;
  • Πόσες φορές αναβάλλουμε τις αποφάσεις που ΞΕΡΟΥΜΕ πως πρέπει να πάρουμε;
  • Ποια είναι η διαφορά μεταξύ των καλών ηγετών και του υπόλοιπου κόσμου;

Παρακάτω θα αναλύσουμε γιατί συμβαίνουν αυτά και το τι μπορείς να κάνεις για να το μειώσεις ή να σταματήσεις να το κάνεις αυτό.

Όμως, ας ξεκινήσουμε με το τελευταίο:

Η διαφορά μεταξύ των καλών ηγετών και του υπόλοιπου κόσμου

Είναι με λίγα λόγια το πόσο ενδίδουν στους φόβους τους ή όχι. 

Και αυτό φαίνεται στο πόσο γρήγορα παίρνουν τις αποφάσεις τους.

Δε μιλάμε για βιαστικές αποφάσεις εδώ.

Κύριο γνώρισμα των καλών ηγετών (και μιας ελκυστικής προσωπικότητας) είναι η "Παρουσία" = το να βρίσκονται στο παρόν.

Όταν βρίσκεσαι στο παρόν, μαγικά πράγματα αρχίζουν να συμβαίνουν:

  • Η επικοινωνία σου με τους άλλους ανθρώπους είναι πολύ πιο αποδοτική.
  • "Διαβάζεις" καλύτερα τον κόσμο, τις αντιδράσεις του, τις σκέψεις του, και μπορείς να δράσεις αναλόγως.
  • Γίνεσαι πιο αρεστός απ'τους άλλους και τους επηρεάζεις περισσότερο.
  • Είσαι περισσότερο ήρεμος, παρατηρείς και βλέπεις περισσότερα - ευκαιρίες, λύσεις και επιλογές.
  • Φοβάσαι και αγχώνεσαι λιγότερο - και τα δύο είναι παιχνίδια ενός μυαλού που βρίσκεται στο παρελθόν ή στο μέλλον - και όχι στο παρόν.
  • Παίρνεις καλύτερες αποφάσεις γιατί δεν αφήνεις το παρελθόν και το μέλλον να σου θολώσουν τη σκέψη - βλέπεις τα τωρινά δεδομένα και απαντάς καταλλήλως σε αυτά.

Έτσι, καταλήγουμε στη βασική διαφορά των καλών ηγετών: ζυγίζουν τις επιλογές τους και παίρνουν αποφάσεις γρήγορα.

Αυτός είναι ο ρόλος τους εξάλλου.

Το να ζυγίζεις τις επιλογές σου και να παίρνεις μια καλή απόφαση γρήγορα και υπό πίεση, είναι μία ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ.

Πώς όμως χτίσαν μια τέτοια ικανότητα;

Σαν οποιαδήποτε άλλη ικανότητα.

Την εκπαίδευσαν, "έφαγαν τα μούτρα τους", σίγουρα πήραν και (ΠΟΛΛΕΣ) λάθος αποφάσεις, όμως μάθανε, και κάθε φορά παίρναν όλο και καλύτερες.

Τι είναι αυτό, όμως, που σε εμποδίζει να γίνει σαν αυτούς;

Και εδώ ερχόμαστε στους 4 κύριους λόγους για τους οποίους αναβάλλουμε συνεχώς το να πάρουμε κάποια απόφαση:

Οι 4 λόγοι που αναβάλλουμε τις αποφάσεις μας

Πολλές φορές μας έχει τύχει να αποφεύγουμε να πάρουμε κάποια απόφαση.

Δεν είναι κάτι καινούριο.

Όλοι οι άνθρωποι το κάνουν και πάντα το κάνανε.

Και αυτό οφείλεται σε 4 κύριους φόβους που θα πρέπει κάποιος να ξεπεράσει ή να μάθει να διαχειρίζεται, εάν θέλει να παίρνει γρηγορότερες και καλύτερες αποφάσεις:

α. Φόβος Λάθος Επιλογής

Φοβόμαστε ότι θα κάνουμε την λάθος επιλογή.

Και γι'αυτό το λόγο παραμένουμε στάσιμοι, προτιμώντας έτσι, συνειδητά ή μη, να μην κάνουμε καμία επιλογή. Όμως,

Η μόνη αποτυχία, είναι η αποτυχία του να πάρουμε μια απόφαση και να παραμεινουμε στασιμοι.

Το να μην παίρνεις μια απόφαση, είναι και αυτό από μόνο του μια απόφαση - και μια μορφή αναβλητικότητας.

Περιμένεις "την κατάλληλη στιγμή", ή την "όρεξη" να σου'ρθει.

Όμως στην πραγματικότητα, απλά φοβάσαι να πάρεις μια απόφαση.

β. Αβεβαιότητα για το "Τι θα σημαίνει" η απόφαση

Άλλες φορές δεν παίρνουμε μια απόφαση, γιατί δεν ξέρουμε πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα, και τι θα γίνει εάν επιλέξουμε αυτό ή το άλλο.

Το θέμα όμως είναι ότι ποτέ δεν θα είμαστε 100% βέβαιοι τι θα σημαίνει αυτό ή το άλλο.

Πάντα παίρνουμε τις αποφάσεις μας βάσει πιθανοτήτων - μας φαίνεται πιο πιθανό να συμβεί αυτό ή εκείνο.

Οπότε η επιλογή θα πρέπει να γίνει με βάση τις μεγαλύτερες πιθανότητες.

Αναγνωρίζοντάς  αυτό, καταλαβαίνουμε ότι όλες οι αποφάσεις του παρελθόντος μας,  είχανε ληφθεί βάσει πιθανοτήτων.

Πόσες φορές έχουμε πει "όχι ρε φίλε, έπρεπε να έχω διαλέξει το άλλο!" 

Προφανώς και δεν θα μπορούσαμε τότε να προβλέψουμε όλα αυτά που θα γίνονταν στη συνέχεια και πιο θα ήταν "σωστό". Και κάναμε αυτό που πιστεύαμε.

Καθυστερούμε γιατί πιστεύουμε ότι εάν αφήσουμε τα πράγματα να εξελιχθούν από μόνα τους, θα διακρίνουμε καλύτερα ποια είναι η καλύτερη απόφαση και θα την πάρουμε τότε.

Κάτι το οποίο δυστυχώς γίνεται πολύ πολύ σπάνια, και έτσι οδηγούμαστε στη στασιμότητα.

Αντίδοτο για (α) και (β):

"Εάν πάρω τη λάθος επιλογή, ποιο είναι
(1) το χειρότερο δυνατό,
(2) το πιο πιθανό και
(3) το καλύτερο δυνατό σενάριο;"

Κάνε μια λίστα με τα χειρότερα που μπορούν να συμβούν, και πώς μπορείς να τα ελαχιστοποιήσεις, τι μπορείς να κάνεις τότε.

Τις περισσότερες φορές, το χειρότερο που μπορεί να συμβεί είναι ΤΙΠΟΤΑ. Καλά διάβασες.

Τις περισσότερες φορές, το χειρότερο που μπορεί να συμβεί είναι ΤΙΠΟΤΑ.

Να παραμείνεις εκεί που ήσουν, και απλά να μην υπάρξει βελτίωση, να έχεις χάσει λίγο χρόνο ή/και μηδαμινά χρήματα και να έχεις πάρει ένα μάθημα βλέποντας κάτι αν λειτουργεί ή όχι.

Αυτό μπορεί να είναι και το πιο πιθανό.

Όμως στην καλύτερη;

Πες ότι σου αυξάνει τα κέρδη κατά ένα 5% το μήνα. Διόλου άσχημο.

Ή ότι δεν κερδίζεις τίποτε άμεσα, αλλά ότι έχει πολύ καλύτερες προοπτικές από αυτές που έχεις ήδη (στην τώρα δουλειά / σχέση / θέση κλπ)

Είναι αυτή η περίπτωσή σου;

Αν ναι, τότε συνειδητοποίησέ το, και προχώρα.

Θέσε ένα χρονικό περιθώριο (πχ 1 ώρα ή 1 εβδομάδα, ανάλογα με το πόσο κρίνεις απαραίτητο).

Μάζεψε όλες τις πληροφορίες που μπορείς.

Βάλ'τις κάτω στο χαρτί εάν είναι σημαντική απόφαση (γιατί το μυαλό μας τείνει να μπαίνει σε αιώνιους κύκλους).

Και πάρε μια απόφαση.

Το να το αναβάλλεις δεν αλλάζει τίποτα πέρα απ'το ότι χάνεις τον χρόνο σου, και πιθανές ευκαιρίες/αποτελέσματα που θα είχαν προκύψει αν το είχες ήδη ξεκινήσει.

γ. Μας λείπει η εκπαίδευση της ικανότητας λήψης αποφάσεων.

Ο μόνος τρόπος να ενδυναμώσουμε αυτή την ικανότητα, είναι όπως και κάθε άλλη: χρησιμοποιώντας τη όσο πιο συχνά γίνεται.

Χρησιμοποίησε την ικανότητα αυτή όσο πιο συχνά γίνεται!

Πρέπει να αρχίσουμε να παίρνουμε συνειδητά περισσότερες αποφάσεις.

Σίγουρα πολλές θα είναι λάθος.

Όμως ακόμα και αυτό είναι πολύ προτιμότερο από το να μείνουμε στάσιμοι. 

Οι λάθος αποφάσεις μας θα είναι αυτές που θα μας διδάξουν.

Όσο εκπαιδεύουμε την ικανότητα της αποφασιστικότητας και όσο περισσότερες αποφάσεις παίρνουμε, τόσο περισσότερο θα μαθαίνουμε να τις παίρνουμε πιο γρήγορα και να είναι πιο σωστές, βασισμένες στην πείρα που θα προσκομίζουμε καθ'οδόν.

“Η καλή κρίση είναι το αποτέλεσμα της εμπειρίας,
και η εμπειρία είναι το αποτέλεσμα της κακής κρίσης.”
~Mark Twain~

Αντίδοτο

Εκπαιδεύσου από τις απλές, μικρές, καθημερινές επιλογές, και παίρνε γρήγορα αποφάσεις.

Άρχισε να παίρνεις όλο και περισσότερες μικρές αποφάσεις για να χτίσεις αυτόν τον "μυ" (/ικανότητα).

δ. Αίσθημα Υπερφόρτωσης

Τελευταίος λόγος που δεν αποφασίζουμε, είναι ότι πολλές φορές αισθανόμαστε υπερφορτωμένοι, γιατί μας φαίνεται σαν ένα "τεράστιο βήμα" ή "μεγάλη αλλαγή" από τα συνηθισμένα.

Δεν ξέρουμε από που να πρωτο-ξεκινήσουμε, και γι'αυτό δεν ξεκινάμε καθόλου, και χανόμαστε σε ανούσιες λεπτομέρειες που απλά πιστεύουμε ότι θα μας κερδίσουν λίγο χρόνο, μέχρι να "μαζέψουμε το κουράγιο" να πάρουμε την απόφαση, ή μέχρι να "αισθανόμαστε έτοιμοι" ή να έρθει η "σωστή στιγμή". 

Εν ολίγοις, το αφήνουμε εντελώς στην τύχη και τις συγκυρίες και πιστεύουμε στα θαύματα.

Αντίδοτο

Σπάσε το "μεγάλο βήμα" σε μικρότερα.

Θες να βρεις μια ισορροπία, που να μην είναι άπειρα μικρά και χαθείς ακόμα περισσότερο, αλλά και ούτε πολύ μεγάλα που να σου φαίνονται ακατόρθωτα.

Σωστή τεμάχιση = μεγαλύτερη κινητοποίηση + περισσότερα αποτελέσματα.

Αυτό που χρειαζόμαστε είναι ένα σύστημα/τρόπο σκέψης, μια νοοτροπία, που θα μας κάνει να εστιάζουμε στα αποτελέσματα που θέλουμε, αντί για τη (άσκοπη) δραστηριότητα.

Το ότι είσαι απασχολημένος δε σημαίνει ότι είσαι και παραγωγικός.

Θες να παράγεις ωφέλιμα αποτελέσματα μακροχρόνια.

Εν ολίγοις, γίνε πιο προσανατολισμένος στους στόχους σου (goal-oriented).

Άρχισε να κυνηγάς τα αποτελέσματα, και ξεκίνα απ'τα μικρά αποτελέσματα και στόχους.

Αν σου άρεσε αυτό το άρθρο, σου συνιστώ να διαβάσεις το παρακάτω:

Γιατί ο εαυτός μας έιναι ο χειρότερός μας εχθρός;

Ποιο είναι ΤΟ ΕΝΑ ΠΡΑΓΜΑ που αν γνωρίσεις, μάθεις και αρχίσεις να αναλογίζεσαι περισσότερο, θα σου γλιτώσει ΠΟΛΛΑ χρόνια στασιμότητας;

Τι κίνδυνος παραμονεύει κάθε φορά που πάμε να κάνουμε το επόμενο βήμα;

Διάβασε αυτό εδώ: Αποφάσισε και ξεκίνα με δύναμη

Τι και αν το μετανοιώσω αυτό που επέλεξα; (ιστορία Γιώργου part 5)

Συνεχίζοντας την κουβέντα τους από την προηγούμενη φορά, ρωτάει ο Γιώργος:

«Παναγιώτη, ήθελα να σε ρωτήσω… Έχω πολλά πράγματα που θέλω να κάνω, πράγματα να καταφέρω, μέρη να δω, εμπειρίες να ζήσω.

Πώς ξέρω ότι εάν επιλέξω έναν προορισμό και αφοσιωθώ εκεί, δε θα το μετανοιώσω στην πορεία;

Και αν κάνω τη λάθος επιλογή;

Μου είπες ότι ο σωστός δρόμος για μένα είναι αυτός που φοβάμαι περισσότερο και είναι ο πιο δύσκολος.

Όμως αφού είναι τόσο δύσκολος, λογικό δεν είναι να αναρωτιέμαι αν αξίζει; Και να το διπλο-τριπλο-σκέφτομαι;»

Και του απαντάει ο Παναγιώτης, γαλήνιος αλλά και γεμάτος πάθος στη φωνή του:

«Σε ό,τι και να αφιερωθείς ΔΕΝ πρόκειται να το μετανιώσεις αυτό που επέλεξες.

Μπορεί να μετανοιώσεις τον τρόπο που έζησες, τον τρόπο που το προσέγγισες, και ευκαιρίες που δεν άδραξες.

Οι άνθρωποι φτάνουν στο τέλος της ζωής τους και μετανοιώνουν ότι δεν προσέφεραν αρκετά, δεν περάσαν αρκετό χρόνο με αυτούς που αγαπούσαν, δεν είπαν αυτά που είχαν να πουν, δεν έπαιξαν τον καταλυτικό ρόλο που θα ήθελαν να έχουν παίξει, δεν είδαν τα μέρη που ήθελαν να δουν, δεν έκαναν αυτά που ήθελαν να κάνουν στον ελεύθερό τους χρόνο.

Ο κόσμος δεν μετανοιώνει αυτά που έκανε και είχαν νόημα για τον ίδιο.
Μετανοιώνει το πού ξόδευε τον υπόλοιπο χρόνο του.

Μετανοιώνει το πόσο πολύ τηλεόραση έβλεπε, πόσο χάζευε στο facebook, και πόσο αναλώθηκε σε πράγματα που δεν είχαν καμία απολύτως σημασία και ενδιαφέρον για αυτόν.

Φρόντισε ο μεγάλος προορισμός και όραμα της ζωής σου να προσφέρει με κάποιον – με οποιονδήποτε – τρόπο στον κόσμο.

Σε όποιον τομέα θέλεις.

Και αφοσιώσου εκεί. Δε θα μετανοιώσεις που δεν κυνήγησες τα 1002 άλλα πράγματα που ήθελες, γιατί δεν μπορείς να ξέρεις από τώρα τι πόρτες θα σου ανοιχτούν στο μέλλον.

Σε ένα πράγμα αφοσιώνεσαι, άλλα 100 βρίσκεις που να ταιριάζουν στην πορεία.
Αλλά πρέπει να ξεκινήσεις με το να θυσιάσεις τα υπόλοιπα θέλω σου για το μεγαλύτερο απ’όλα, στην αρχή.

  • Αυτό που θα μετανοιώσεις σίγουρα, εν τέλει, είναι το ότι δεν αφιερώθηκες τόσο καιρό σε έναν προορισμό με όλο σου το είναι.
  • Αυτό που θα μετανιώσεις είναι ότι δεν άρπαξες κάποια ευκαιρία που σου δόθηκε, ή ότι πέρασες μια ζωή αναλωμένη στο “τι να κάνω από όλα αυτά;” αντί να αφιερωθείς σε κάτι και να προχωρήσεις δυναμικά, ανοίγοντας πόρτες και εξερευνώντας μονοπάτια.
  • Αυτό που θα μετανοιώσεις είναι οι συμβιβασμοί σου με την κοινωνία και στα «θέλω» και τα «πρέπει» των άλλον. Ξεφορτώσου τα όλα αυτά, και αφοσιώσου στο ένα και μοναδικό πράγμα που θεωρείς πιο σημαντικό.

Από την προηγούμενη φορά, σε ρώτησα και σε έκανα να σκεφτείς πράγματα όπως «τι φοβάσαι για την επόμενη γεννεά» ή «ποιες είναι οι δυνάμεις σου» και «τι ήθελες να γίνεις μικρός».

Ερωτήσεις σαν αυτές μπορούν μόνο να σε επιβεβαιώσουν, δεν μπορούν να σου ΠΟΥΝ τι να κάνεις.

Είναι ερωτήσεις που ξεκαθαρίζουν το ΓΙΑΤΙ θες αυτό που θες.

“Για ποιο λόγο έχεις έρθει σε αυτή τη ζωή;”

Βλέπεις, μας τα έχουν μάθει τελείως ανάποδα.

Η αλήθεια είναι πως δεν πρέπει να ρωτάμε τους άλλους για ποιο λόγο έχουμε έρθει σε αυτή τη ζωή.

Δεν πρόκειται να μας το πει κανένας. Ο νόμος της ελεύθερης βούλησης το επιβάλλει αυτό, ούτε οι Θεοί οι ίδιοι δεν μπορούν να σου πουν τι ρόλο έχεις να παίξεις.

Κανένας δεν μπορεί να σου πει ποιος είναι ο ρόλος σου σε αυτή τη ζωή.

Αντιθέτως, είναι η ίδια μας η ζωή, οι Θεοί και ο κόσμος τριγύρω μας που ρωτάει ΕΜΑΣ «για ποιο λόγο έχεις έρθει εδώ;».

Και είμαστε εμείς που πρέπει να απαντήσουμε μέσα από τις πράξεις μας, σε αυτή την ερώτηση, δυναμικά και με όση σιγουριά έχουμε μέσα μας.

Και εκεί έγκεται η ανταμοιβή – εσωτερική και εξωτερική – που θα έχουμε.

Πρέπει να απαντήσεις εσύ στον κόσμο – ποιος είναι ο ρόλος που θέλεις να παίξεις στη ζωή σου;
Και το απαντάς μόνο μέσα από τις πράξεις σου.

Όσο γίνεσαι εξαιρετικά καλός σε αυτό που κάνεις, θα έχεις όλη την ελευθερία να το τροποποιήσεις στην πορεία, να προσθέσεις και να αφαιρέσεις στοιχεία που σου ταιριάζουν ή όχι. Αρκεί να έχεις ανοιχτό το μυαλό σου και να εξελίσσεσαι σαν άνθρωπος καθημερινά, εστιάζοντας στο τι έχει νόημα για εσένα.

Το θέμα είναι ότι όλοι βλέπουν τη δύσκολη πορεία και τα παρατάνε προτού καν ξεκινήσουν, έχοντας σαν δικαιολογία το “τι και αν το μετανοιώσω;”.

Σου λέω λοιπόν – ποτέ κανένας δεν μετάνοιωσε δουλειά που έφτασε να κάνει ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ καλά και προσέφερε ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ στον κόσμο μέσα από τον κόπο του.

Όλα τα υπόλοιπα, οι δεύτερες σκέψεις, τα «δεν είμαι σίγουρος» και «δεν μπορώ να αποφασίσω ακόμα» είναι απλά προσπάθειες του μυαλού μας να αναβάλλει ή να αποφύγει το αναπόφευκτο.

Είναι δικαιολογίες για να αναβάλλουμε αυτό που φοβόμαστε να κάνουμε.

Ενώ θα πρέπει να σηκώσουμε τα μανίκια και να πιάσουμε δουλειά όσο πιο γρήγορα γίνεται.

Φαντάζεσαι τον Michael Jordan να ξεκινούσε να παίζει μπάσκετ στα 40 του; Πόσοι θα τον ξέραν και πόσο καλός θα γινόταν; Τι θα είχε να προσφέρει;

Η καλύτερη ώρα να ξεκινήσουμε ήταν πριν 20 χρόνια. Έχουμε ήδη καθυστερήσει, γι’αυτό η καλύτερη ώρα να ξεκινήσουμε είναι Τώρα.»

Επίλογος

Επέλεξε αυτό που σου θες να γίνεις ακολουθήσεις περισσότερο – αυτό που συνδιάζει και χρειάζεται τις περισσότερες από τις δυνάμεις σου και τις κλίσεις σου – και αφοσιώσου εκεί.

Και μην κοιτάξεις πίσω σου.

Κοίτα μόνο μπροστά.

Γιατί αλλιώς θα χάσεις πολύτιμο χρόνο, και τις ευκαιρίες να προσθέσεις και άλλους λόγους που αγαπάς αυτό που κάνεις.

Θα χάσεις τη στιγμή.

Και αυτό είναι που θα μετανοιώνεις στο τέλος περισσότερο.

 

Προηγούμενη ιστορία εδώ: Μέρος 4: Πώς θα ξέρεις ποιος είναι ο Αληθινός σου Προορισμός;

Μήπως τα όνειρα και οι στόχοι δεν είναι για μένα; (ιστορία Γιώργου part 2)

Ένα εξάμηνο πέρασε από τότε που ο Γιώργος πήρε προαγωγή (βλέπε προηγούμενη ιστορία εδώ).

Αν και η νέα του θέση ήταν κάποτε ένα όνειρο για τον Γιώργο, τώρα όχι μόνο δε του άρεσε, αλλά θεωρούσε πως αυτή έφταιγε που είχε μετατραπεί όλη του η ζωή σε εφιάλτης.

Όλη του η ζωή είχε αρχίσει να καταρρέει, και αυτός μαζί της.

Έτσι, έκατσε να τα συζητήσει με τον καλό διευθυντή και μέντορά του, Παναγιώτη.

«Βρε Παναγιώτη, μου είπες την προηγούμενη φορά να βάλω ένα μεγάλο όνειρο και να αρχίσω να το κυνηγάω

Όμως δεν είναι τόσο απλά τα πράγματα…

Βλέπεις, έθεσα ένα μεγαλύτερο όραμα, κάτι που το θέλω πάρα πολύ.

Όμως δεν προλαβαίνω να ασχοληθώ.

Τα πάντα γύρω μου έχουν αρχίσει να καταρρέουν.

Μετά την προαγωγή που μου έδωσες, ναι μεν δουλεύω σκληρά και προσπαθώ να ανταπεξέλθω, έχασα όμως το κίνητρο να κάνω πράγματα.

Το βάρος στη δουλειά είναι πολύ μεγάλο, δεν έχω τα αποτελέσματα που θέλω, και αισθάνομαι λιγότερο παραγωγικός.

Όσο και να τρέχω τίποτε δεν τελειώνει.

Αλλά το πρόβλημα είναι ότι έχασα και το πάθος μου και την ενέργειά μου και σε όλους τους υπόλοιπους τομείς.

Κατάλαβα πως πρέπει να θέσω ένα μεγαλύτερο όραμα για τη ζωή μου, όπως μου’πες.

Όμως αυτή τη στιγμή δεν προλαβαίνω για τέτοια πράγματα.

Υπάρχουν υποχρεώσεις που επείγουν στη νέα μου θέση, υπάρχουν υποχρεώσεις που επείγουν στο σπίτι, τσακώνομαι με τη γυναίκα μου και δεν έχω χρόνο για το γιο μου, δε βλέπω τους συναδέλφους μου και δεν κάνω τόσα άλλα πράγματα που προηγουμένως έκανα και με κρατούσαν χαρούμενο.

Επιπλέον, έχω χάσει όλη μου την ενέργεια, έχω βάλει κιλά και δεν έχω πλέον το πάθος που είχα για τη ζωή μου.

Πού θα βρω το χρόνο να θέσω ή να κυνηγήσω τόσο δευτερεύοντα πράγματα όπως όνειρα και φιλοδοξίες;» κατέληξε ο Γιώργος.

Ο Παναγιώτης τον κοιτάει ήρεμος, με το χαρακτηριστικό γαλήνιο βλέμμα του – που μερικές φορές θαυμάζει ο Γιώργος, για το πώς μπορεί να μένει ανεπηρέαστος από όλα όσα συμβαίνουν γύρω του-… Και του λέει:

«Τοσο δευτερεύοντα όπως τα όνειρα και οι φιλοδοξίες ε; Χμμμ…

Όταν μου λες ότι τα όνειρα και οι φιλοδοξίες είναι δευτερεύοντα πράγματα, καταλαβαίνω ότι έχεις πιεστεί πάρα πολύ.

Γιατί λες να προέκυψαν όλα αυτά τα επείγοντα;»

«Δεν ξέρω, είμαι άτυχος, ή μάλλον δεν είναι η νέα θέση για μένα. Μάλλον απαιτεί περισσότερα απ’όσα έχω και μπορώ να κάνω, και γι’αυτό. Ίσως και γιατί είναι ανάδρομος ο Ερμής και η Αφροδίτη έχει καβαλήσει τον Δία, δεν ξέρω…»

«Θα είμαι λίγο ρεαλιστής μαζί σου, για να σταματήσεις τις δικαιολογίες που λες στον εαυτό σου.

Μαντεύω πως τα προβλήματα που μου λες, εμφανίστηκαν γιατί δεν είχες προνοήσει όσο δεν ήταν επείγοντα, και δεν τα είχες βάλει στο πρόγραμμά σου.

Σε είχε απορροφήσει τόσο η νέα σου δουλειά και το καθημερινό τρέξιμο που τα άφησες στη μοίρα τους όπως είπες…

Και έτσι κατέληξαν να γίνουν και εκείνα επείγοντα και να φωνάζουν για την προσοχή σου… Έχω δίκιο;»

“Τα προβλήματα εμφανίζονται όταν δεν έχεις προνοήσει όσο δεν ήταν επείγοντα.”

«Ναι, θα μπορούσε να είναι και αυτό, για να πω την αλήθεια…»

«Ωραία. Οπότε τι κάνεις για αυτά; Τι σκοπεύεις να κάνεις;»

«Σου είπα, δεν ξέρω τι να πρωτοκάνω. Υπάρχουν τόσα προβλήματα γύρω μου, τόσες φωτιές να σβήσω, και όλες οι ευθύνες πέφτουν σε μένα, και αισθάνομαι πως όλοι από εμένα περιμένουν να τους λύσω τα δικά τους προβλήματα και ανασφάλειες…

Στην πραγματικότητα όμως, έχω πελαγώσει.

Τρέχω τριγύρω κάνοντας συνεχώς, χωρίς να σκέφτομαι, και δεν καταλήγω πουθενά.

Είναι λες και ποτέ δεν τελειώνουν, λες και τίποτε δεν βγαίνει απ’το τρέξιμο, και πέφτω όλο και περισσότερο σε αυτό το βούρκο.

Επίσης, ξέρω, κατά βάθος, ότι το «όραμα» που μου λες να σχηματίσω για τη ζωή μου, είναι μια βλακεία στη συγκεκριμένη περίπτωση.

Δε δουλευέι για μένα τώρα, και σίγουρα όχι αυτή την περίοδο.

Δεν είναι η λύση, γιατί δεν θα με βγάλει από εδώ που είμαι.

Μόνο οι πράξεις θα με βγάλουν. Και γι’αυτό τρέχω…» είπε ο Γιώργος, έχοντας κοκκινίσει, καθώς ξανάφερνε όλα αυτά τα προβλήματα, της απαιτήσεις και τα πράγματα που έχει να κάνει, στο μυαλό του.

«Έχεις μεγάλο δίκιο ότι μόνο οι πράξεις θα σε βγάλουν από εκεί που βρίσκεσαι τώρα.

Όμως το «όραμα», που λέω, είναι βλακεία, μόνο εάν παραμείνει σαν «όραμα».

Όταν το «όραμα» μεταφραστεί σε ουσιώδη βήματα, και όταν συνοδεύεται με πράξεις, είναι αυτό που κάνει όλη τη διαφορά.

Πες μου, σε παρακαλώ, πώς ένα καράβι βγαίνει απ’τη φουρτούνα; Πώς ξέρει ότι δεν κάνει συνεχώς κύκλους;»

«Τι ερώτηση είναι αυτή, τι έχει να κάνει αυτό με μένα…; Δεν έχω ιδέα, δεν είμαι καπετάνιος για να ξέρω…»

«Ω, φίλε μου, έχει τεράστια σχέση με σένα.

Γιατί αν δεν είσαι εσύ ο καπετάνιος της ζωής σου, τότε δεν είναι κανένας στο τιμόνι.

Και το πλοίο πάει ανεξέλεγκτο, πολλές φορές κάνοντας κύκλους.

Αν μπορούσες να μαντέψεις, τι θα μάντευες;»

«Φαντάζομαι θα είχε πυξίδα; Και έτσι ακολουθώντας την ίδια κατεύθυνση για αρκετές ώρες ή μέρες θα έβγαινε από τη φουρτούνα…;» απαντάει διστακτικά ο Γιάννης.

«Όντως, αλλά προς τα πού; Προς τα όπου να’ναι θα ακολουθούσε μια κατέυθυνση;»

«Όχι, προς κάποιον προορισμό..»

«Εσένα ποιος είναι ο προορισμός σου;»

«Δεν ξέρω αυτή τη στιγμή… Αυτό δεν είπαμε; Ότι νοιώθω σα φτερό στον άνεμο;»

«Ωραία. Ας αρχίσουμε απ’τα βασικά τότε. Εσύ αισθάνεσαι αυτή τη στιγμή κυβερνήτης του πλοίου της ζωής σου;»

«Ω, σίγουρα όχι…»

«Οπότε, όχι μόνο δεν έχεις κάποιο όραμα, αυτή τη «βλακεία» να ακολουθείς, έναν προορισμό, ούτε μια πυξίδα για να σε οδηγήσει έξω από τη φουρτούνα, και προς τα εκεί που θες,  αλλά ούτε είσαι ο καπετάνιος στη ζωή σου!» λέει συνοφριωμένος ο Παναγιώτης…

«Ωραία, άρα τώρα τι; Τι κάνω;»

«Μα δεν είναι προφανές;

Πρώτα θα πρέπει να ξαναγίνεις ο καπετάνιος του πλοίου σου!

Ακόμα αν και για αρχή θα ακολουθείς τη λάθος πορεία μέχρι να τη διορθώσεις, πρέπει κάποιος να αναλάβει το τιμόνι – και αυτός είσαι εσύ».

«Πώς γίνεται αυτό δηλαδή;

Κατ’αρχάς, όλοι μας δεν είμαστε καπετάνιοι στη ζωή μας, ούτως ή άλλως; Αφού δική μας είναι η ζωή…»

«Γιώργο μου, ναι, κανονικά όλοι μας θα έπρεπε να είμαστε καπετάνιοι της ζωής μας.

Όμως δεν είναι κάτι μόνιμο ή κάτι αυτονόητο.

Εύκολα μπορεί κάποιος να χάσει τον έλεγχο, όπως εσύ τώρα, και να αφήσει το τιμόνι και το πλοίο στη μοίρα του, όπως και έκανες όταν τα άφησες όλα στη μοίρα τους, με το που πήρες την προαγωγή.

Το διασκέδασες, το ευχαριστήθηκες, και μετά σε πλάκωσαν οι υποχρεώσεις της νέας θέσης που αγνοούσες τον πρώτο καιρό. 

Ξέχασες ταυτόχρονα όλους τους υπόλοιπους τομείς της ζωής σου…

Και έτσι άρχισες να τρέχεις σα σκύλος που του πετάνε 100 μπαλάκια και δεν ξέρει πιο να πρωτοκυνηγήσει. 

Τώρα άρχισαν και όλοι οι υπόλοιποι τομείς να σου πετάνε μπαλάκια να κυνηγήσεις και έχεις χαθεί ακόμα περισσότερο…»

«Έχεις δίκιο, ότι αυτό έγινε, όντως…

Οπότε τώρα πώς μπορώ να ξαναγίνω ο καπετάνιος

«Είναι πολύ απλό:

Ανέλαβε τις ευθύνες της ζωής σου.

Πρώτο και κύριο μέλημα είναι να κατανοήσεις, βαθιά μέσα σου, πως εσύ οδήγησες τη ζωή σου στο σημείο που βρίσκεται, μέσα απ’τις επιλογές που έκανες.

Δεν είναι ούτε η τύχη, ούτε η νέα σου δουλειά, ούτε η οικογένειά σου που φταίει, ούτε κανένας άλλος πέρα από εσένα.

Εντόπισε ποιες ήταν οι λάθος επιλογές.

Και κατανόησε επίσης ότι εσύ είσαι αυτός που θα πρέπει να βγάλει πάλι το καράβι απ’τη φουρτούνα.

Εσύ τα έκανες έτσι, εσύ θα τα λύσεις. Θες, δε θες.

Κάτι τέτοιο είναι μέσα στις ικανότητές σου.

Και ότι όχι μόνο αυτό, αλλά είναι και υποχρέωσή σου.

Προς εμένα και τη δουλειά σου, προς την οικογένειά σου, προς τους συναδέλφους σου, και πάνω απ’όλα προς τον εαυτό σου.

Ο εαυτός σου είναι ο πιο αυστηρός κριτής.

Γι’αυτό το λόγο όμως, μη σταματήσεις εκεί, στο σημείο που λες ότι για όλα φταιες εσύ – γιατί έτσι θα παραμείνεις πιεσμένος και δίχως διέξοδο από τον κριτή σου.

Πήγαινε ένα βήμα παραπέρα.

Υπάρχει ένα ρητό για αυτό που πάει κάπως έτσι…

«Ο περισσότερος κόσμος λέει πως φταίνε οι άλλοι.
Οι σωστοί ηγέτες λένε πως φταίνε οι ίδιοι.
Οι σοφοί ηγέτες, λένε πως φταίνε οι ίδιοι,
κατανοούν όμως πως δε φταίει κανένας.»

Το παραπέρα βήμα, λοιπόν, είναι να συγχωρέσεις τον εαυτό σου.

Να κατανοήσεις πως ούτε εσύ φταις για αυτή την κατάσταση, γιατί δε γνώριζες.

Ναι, ναι, υπάρχει το κλασσικό, «άμα ήξερα τότε, θα έκανα αλλιώς», όμως δεν είναι αυτό το νόημα.

Τώρα κατανοείς τι έφταιξε.

Συγχώρεσε τον εαυτό σου για όλα, γιατί δε γνώριζε και έκανε το καλύτερο που μπορούσε ή ήξερε.

Και στη συνέχεια πάρε τη σωστή απόφαση και δράσε

«Ωραία, και αφού αναλάβω το τιμόνι, την ευθύνη της ζωής μου, μετά τι κάνω για να βγω απ’αυτή την φουρτούνα;»

«Το πρώτο βήμα είναι να γίνεις εσύ ξανά ο καπετάνιος της ζωής σου, και να αναλάβεις το τιμόνι.

Το δεύτερο βήμα είναι να συγχωρέσεις πλήρως τον εαυτό σου για όλο σου το παρελθόν.

Είναι τα βασικότερα όλων και γι’αυτό στα είπα πρώτα.

Χωρίς αυτά τα δύο δεν μπορείς να πας πουθενά, καθώς το πλοίο παραμένει ακυβέρνητο.

Και θα συζητήσουμε τα επόμενα βήματα την άλλη φορά.»

Ερωτήσεις να σκεφτείς

1. Πώς πιστεύεις ότι μπορείς να γίνεις ο καπετάνιος της ζωής σου; Καταλαβαίνεις το γιατί αυτό είναι το σημαντικότερο πρώτο βήμα;

2. Υπάρχουν πράγματα και επιλογές που θα πρέπει να συγχωρέσεις τον εαυτό σου που έκανε; Καταλαβαίνεις γιατί τα έκανε αυτά τότε, σύμφωνα με αυτά που ήξερες; Πώς μπορείς να τον συγχωρέσεις; Πώς μπορείς να του το δείξεις ενεργά αυτό; Τι κάνεις όταν πραγματικά συγχωρείς κάποιον;

3. Και, τέλος, εσύ ποιο λες να είναι το επόμενο βήμα;

 

Αν σου άρεσε αυτή η ιστορία διέδωσέ την στους φίλους σου, στο facebook/twitter/email. Ευχαριστώ! :) 

Επόμενο μέρος εδώ: Μέρος 3: Τι περιμένεις για να ξεκινήσεις το ταξίδι;

Εάν θες να διαβάσεις περισσότερα για τον προορισμό, διάβασε την προηγούμενη ιστορία εδώ: Αισθάνεσαι ένα κενό, ανία ή βαλτωμένος; Να τι να κάνεις.

Εάν θες να διαβάσεις περισσότερα για την Υπευθυνότητα και του Νόμου Αιτίου – Αποτελέσματος, καθώς και να βρεις 6 σημάδια για να αναγνωρίσεις εάν «αυτο-σαμποτάρεσαι», μπορείς να τα διαβάσεις εδώ: Μήπως σαμποτάρεις τον εαυτό σου χωρίς να το καταλάβεις;

Ο καθοριστικός παράγοντας της ευτυχίας σου

Μπορείς και να το ακούσεις πατώντας το play!

Ακολούθησε το Neuroselfmastery Podcast!

Μπες στην αγαπημένη σου πλατφόρμα για Podcasts, πάτα "Follow", και γράψε ένα σύντομο Review, ώστε να το βρει περισσότερος κόσμος που το χρειάζεται!

iTunes | Overcast  | Stitcher Spotify | Castbox

image courtesy by mattis koh and his vimeo "A look within" - Μέσος χρόνος ανάγνωσης ~ 8 λεπτά.

Ο μικρός Κωστάκης δεν το είχε με τις κοπέλες.

Όσο και να προσπαθούσε, όσο να ήθελε, δεν μπορούσε.

Ντρεπόταν.

Αλλά ακόμα και αν ξεπέρναγε το φόβο του και πήγαινε να μιλήσει, δεν έπαιρνε τις αντιδράσεις που ήθελε.

Οι φίλοι του τον ρωτούσαν κάθε φορά "Πώς πήγε;;;"

Και αυτός με θλιμμένο ύφος απαντούσε:

"Εμμ δεν της άρεσε έτσι όπως την προσέγγισα και έφαγα άκυρο..." ή

"μου ξίνισε στην αρχή, και αν και μετά κάπως το έσωσα, πάλι εν τέλει το έκαψα"

ή "Δεν μπορούσε να μου μιλήσει παραπάνω γιατί έπρεπε να φύγει...".

Έτσι, σε κάθε του προσέγγιση αυτός αισθανόταν να εξαντλείται η ενέργειά του όλο και γρηγορότερα, και ήταν όλη την υπόλοιπη μέρα στις μαύρες του.

Ερώτηση: Τι κάνει λάθος;

...

...

...

Απάντηση:

Περιμένει μια συγκεκριμένη ανταπόκριση, και όταν η απάντηση της άλλης δεν είναι αυτή που περιμένει, αισθάνεται άσχημα.

Περιμένει την άλλη να τον αποδεχτεί για να καθορίσει ο ίδιος το πόση αξία έχει και πώς θα αισθανθεί για τον εαυτό του.

Και με αυτό το μικρό παράδειγμα, θέλω να θίξω ένα τεράστιο θέμα της Ψυχολογίας.

Αυτό που λέμε "Κέντρο Αναφοράς", που με απλά λόγια είναι το "κέντρο του κόσμου σου", δηλαδή αυτό που θα καθορίσει το τι θα κάνεις, πώς θα λειτουργήσεις, τι θα σκεφτείς, αν θα αντιδράσεις ή όχι, και πώς.

Ξεκινάμε με την απλή ερώτηση:

Πού έχεις το κέντρο του κόσμου σου;

Το έχεις "έξω";

  • Στις αντιδράσεις των άλλων,
  • στα γεγονότα που γίνονται γύρω σου,
  • στα αποτελέσματα που έχεις και
  • στις ανταμοιβές ή ποινές που θα πάρεις;

Ή το έχεις "μέσα" σου;

  • Στο ποιος είσαι,
  • τι θα κάνεις εσύ,
  • τι θα πεις,
  • τι θα δοκιμάσεις,
  • πόση ενέργεια θα αφιερώσεις,
  • τι θα μάθεις,
  • ποιες είναι οι δυνάμεις σου και
  • πόσο θα βάλεις τον καλύτερό σου εαυτό στο κάθε τι που κάνεις;

Ας ξαναδούμε τον μικρό Κωστάκη σε ένα άλλο σενάριο.

Κάνει αυτά που κάνει και οι φίλοι του τον ρωτάνε "Πώς πήγε;"

Και αυτός απαντάει όλο ενθουσιασμό:

"Ρε φίλε πήγα και έκανα Το και Το και το Παράλλο. Μπορεί να έφαγα άκυρο, αλλά μου άρεσε που το δοκίμασα, και που τόλμησα και πήγα και μίλησα. Ποιος από σας θα είχε τα @@ να το κάνει αυτό;!;!"

Τι κάνει τη διαφορά;

Στο δεύτερο σενάριο, έβλεπε αυτός τι έκανε και τι δοκίμαζε, και δεν τον ένοιαζε τόσο η ανταπόκριση. Σκέψου to λίγο:

  • Σε ποιο σενάριο πιστεύεις περνούσε καλύτερα και σε ποιο χειρότερα;
  • Σε ποιο σενάριο πιστεύεις ότι θα του άρεσε να συνεχίσει την "τριβή", μέχρι που εν τέλει θα τα κατάφερνε και σε ποιο όχι;
  • Σε ποιο σενάριο πιστεύεις ότι αναπόφευκτα θα γίνει καλύτερος και σε ποιο ότι θα τα παρατήσει σύντομα αν συνεχίσει έτσι;
  • Σε ποιο σενάριο πιστεύεις ότι είχε περισσότερη ενέργεια, και σε ποιο ότι αισθανόταν άδειος μετά από κάθε του "αλληλεπίδραση/δοκιμή";

Όμως, εσύ, εγώ όλοι μας είμαστε ο μικρός Κωστάκης καθημερινά, και σε όλους μας τους τομείς!

Δεν ξέρω αν το είδες και αν το κατάλαβες, αλλά έθιξα αυτό το θέμα στο προηγούμενό μου άρθρο, στην αλληγορία "Πόσο θα μου πάρει να πετύχω τη Φώτιση;".

~Κάθε στιγμή έχουμε μία επιλογή.~

Ι: Αντιδραστικό Μοντέλο

Μπορούμε να επιλέξουμε να κατηγορήσουμε τις συνθήκες, τους άλλους ανθρώπους, την κυβέρνηση, την Ε.Ε., μέχρι και τα αστέρια (!).

Και να βρισκόμαστε στο πρώτο σενάριο.

Ας το πούμε ΑΝΤΙΔΡΑΣΤΙΚΟ μοντέλο (σενάριο).

Σε αυτό το σενάριο:

- Το κέντρο του κόσμου σου (κέντρο αναφοράς) βρίσκεται κάπου "εκεί έξω"

Το επίκεντρο του πού εστιάζεις καθημερινά για να ερμηνεύσεις το οτιδήποτε, βρίσκεται κάπου "εκεί έξω".

- Υπάρχει κάποιος "νταής" (bully) που φταίει για όλα:

Είπαμε αυτός μπορεί να είναι ο οποιοσδήποτε άλλος άνθρωπος, το αντίθετο φύλο, κάποια εταιρία, οργάνωση, σύστημα, εταιρεία, το κράτος, η νοοτροπία του κόσμου, ή οποιοσδήποτε/οτιδήποτε θεωρείς πως φταίει για την κατάσταση στην οποία βρίσκεσαι.

Μέχρι και τ'αστέρια μπορούν να παίζουν το ρόλο του νταή και να σε "τραμπουκίζουν" αν δεν είναι σωστά ευθυγραμμισμένα έτσι όπως τα θες.

Και αυτός ο "νταής" θα φταίει που όλα είναι έτσι στραβά.

- Είσαι το "θύμα" των περιστάσεων και όλων αυτών που συμβαίνουν "εκεί έξω": 

Αισθάνεσαι φυλακισμένος του παρελθόντος σου και θύμα των περιστάσεων.

Δεν κάνεις τίποτε άλλο πέρα απ'το να τονίζεις με τα λόγια σου, τις ιστορίες σου και τις πράξεις σου το

  • πόσο ανήμπορος είσαι,
  • πόσο λίγο έλεγχο της ζωής σου έχεις, και
  • πόσα πράματα δεν μπορείς να αλλάξεις,
  • πόσα σε χαλάνε, και
  • πόσα δεν είναι έτσι όπως θα έπρεπε.

Γενικότερα να παραπονιέσαι και να σου φταίνε τα πάντα.

Έχεις χάσει κάθε ίχνος ευθύνης της ζωής σου και των προβλημάτων σου, και κοιτάς αμέτοχος και παθητικά.

Πηγαίνεις "με τη ροή του ποταμού" (όπου και αν σε πηγαίνει αυτός).

- Περιμένεις έναν "Σωτήρα" να έρθει να σε σώσει: 

Περιμένεις κάποιος άλλος να αναλάβει την ευθύνη της κατάστασής σου, της ζωής σου και των προβλημάτων σου.

Περιμένεις κάποιον να έρθει να σε ξελασπώσει.

Μας έχουν αναθρέψει με τόσα λάθος πρότυπα (ή και καθόλου πρότυπα) για να στηριζόμαστε και να περιμένουμε να εμφανιστεί μία ηγετική φιγούρα να μας σώσει: 

  • ένας πολιτικός ηγέτης,
  • ένας υπερήρωας,
  • ένας γιατρός,
  • ένας επιστήμονας,
  • ένα μαγικό χάπι,
  • μία μαγική τροφή,
  • μία μαγική φόρμουλα,
  • μια μαγική επιστήμη,
  • μία μαγική τεχνική,
  • η εκκλησία ή κάποιο θείο μέλος της, ή
  • ο Χριστός με τη δευτέρα παρουσία
  • και τόσα άλλα παραδείγματα που θα παίξουν το ρόλο του "Σωτήρα" που θα έρθει να μας ξελασπώσει.

Αυτή η νοοτροπία σε οδηγεί στο να παραιτείσαι και να μην κάνεις ενεργά κινήσεις.

Παραμένεις παθητικός και αμέτοχος, "κοιτώντας την οθόνη της ζωής σου" και περιμένοντας κάτι να γίνει.

Το να κάθεσαι να προσεύχεσαι και να παρακαλάς με τη σκέψη σου δεν μετράει ως πράξη αλλά ως επαιτεία.

Εν τέλει:

  • Δίνεις στους άλλους τον έλεγχο της ζωής σου.
  • Είσαι ένας κομπάρσος στην ίδια την ταινία της ζωής σου, και οι "άλλοι" (κάπου εκεί έξω - "Νταήδες/Τραμπούκοι" και "Σωτήρες") είναι οι πρωταγωνιστές.
  • Εστιάζεις στα προβλήματα (τι πάει στραβά με αυτόν τον κόσμο) και όχι στις λύσεις (τι μπορεί να γίνει για αυτό) - με συνέπεια να γίνεσαι και συ μέρος του προβλήματος.

Το χαρακτηριστικό τρίπτυχο του αντιδραστικού μοντέλου είναι:

Όμως υπάρχει ένα άλλο μοντέλο, όπως είπαμε. Το δεύτερο:

ΙΙ: Προνοητικό Μοντέλο

Αντίθετα με το πρώτο, το δεύτερο σενάριο είναι που ο Κωστάκης εστιάζει στο:

  • τι έκανε σωστά ή λάθος,
  • τι μπορεί να βελτιώσει,
  • πειραματίζεται και δοκιμάζει, και
  • περνάει καλά με τον εαυτό του ανεξαρτήτως των "έξω" αποτελεσμάτων.

Ας το ονομάσουμε "Προνοητικό" μοντέλο (σενάριο). 

Κάθε φορά που κάνει κάτι, έχει ορίσει ως κάτι εσωτερικό, κάτι στον δικό του έλεγχο ως "Επιτυχία", και κυνηγάει αυτό.

Έτσι, σε αυτό το σενάριο έχουμε τα εξής χαρακτηριστικά:

Το κέντρο του κόσμου σου (κέντρο αναφοράς) βρίσκεται κάπου "μέσα" σου:

Το επίκεντρο που εστιάζεις καθημερινά για να ερμηνεύσεις το οτιδήποτε, βρίσκεται κάπου "μέσα" σου.

- Εσύ είσαι ο κεντρικός Ήρωας, Πρωταγωνιστής και Σκηνοθέτης της ταινίας της ζωής σου:

και οι "άλλοι" (οι κάπου εκεί έξω) είναι οι δευτερεύοντες χαρακτήρες, οι υποστηρικτές, οι προκλήσεις και οι κομπάρσοι.

Κανένας ήρωας όμως δεν έγινε ήρωας απ’το πουθενά.

Αν το καλοσκεφτείς, ακόμη και με τους σουπερ-ήρωες, όλοι περάσαν περιόδους τεράστιας πίεσης, έντασης, στρες και αναπροσαρμογών:

  • άλλον τον τσίμπησε μεταλλαγμένη αράχνη,
  • άλλος έφυγε απ’τον πλανήτη του την ώρα που καταστρεφόταν,
  • άλλου πήγε κάποιο πείραμα πολύ στραβά
  • και κάποιου άλλου του καταστράφηκε όλη η ζωή - σχέσεις, οικονομικά και υγεία ταυτόχρονα.

Όμως...

- Δεν υπάρχουν Νταήδες - υπάρχουν μόνο προκλήσεις, μεγάλες και μικρές:

  • Αναλαμβάνεις την ΠΛΗΡΗ ευθύνη της ζωής σου,
  • είσαι υπεύθυνος των επιλογών σου, και
  • αρνείσαι να αποδώσεις το "φταίξιμο" σε άλλους εκτός από εσένα.

Ξέρεις ότι ρίχνοντας το φταίξιμο αλλού, δίνεις και τον έλεγχο της ζωής σου, μαζί.

Ξέρεις πως «ό,τι δε σε σκοτώνει σε κάνει δυνατότερο», και αποδέχεσαι τις προκλήσεις και τις αντιμετωπίζεις αντί να κάθεσαι να περιμένεις κάποιον να σε σώσει, γιατί...

- Δεν περιμένεις κάποιον Σωτήρα να έρθει να σε σώσει.
Δεν πιστεύεις στους Σωτήρες.
Αλλά πάντα χρειάζεσαι και έχεις στο πλευρό σου Διδασκάλους:

  • Ξέρεις ότι δεν θα έρθει κανένας.
  • Δεν περιμένεις κάποιον ή κάτι να σου αλλάξει τη ζωή, αλλά ενεργά κυνηγάς καταστάσεις να αντιμετωπίσεις.
  • Παίρνεις μαθήματα.
  • Βρίσκεις άτομα που έχουν αντιμετωπίσει τα ίδια προβλήματα και τους συμβουλεύεσαι.
  • Είσαι ανοιχτός σε ιδέες και λύσεις.

Ξέρεις ότι τα «μαγικά χάπια», τα σεμινάρια, τα βιβλία, η θρησκεία και όλα τα υπόλοιπα δεν θα σου αλλάξουν τη ζωή από μόνα τους.

Αλλά αν μπορούν να σε βοηθήσουν κάπως, θα τα αξιοποιήσεις σα διδασκάλους σου και φίλους σου.

Σε καμία περίπτωση όμως δεν είναι εκεί για να σου λύσουν τα προβλήματα και να αναλάβουν τις ευθύνες της δικής σου εξέλιξης.

Όσους διδασκάλους και να'χεις, ξέρεις ότι εσύ φέρεις τον τελευταίο λόγο για τη ζωή σου.

Ό,τι και να γίνει, εν τέλει, εσύ είσαι αυτός που θα πρέπει να κάνεις κάτι για να αλλάξουν τα πράματα.

Και ξεκινάς πρώτα από τον εαυτό σου.

"Γίνε η αλλαγή που θες να δεις στον κόσμο"
~Γκάντι~
(ναι, αυτό εννοούσε, μην ζητάς ν'αλλάξουν οι άλλοι, αλλά άλλαξε τον εαυτό σου πρώτα.
Απ'αυτό είναι και το "σύνθημα" του site πάνω πάνω)

Εν τέλει:

  • Ξέρεις ότι είσαι ελεύθερος κάθε στιγμή να επιλέξεις το πού θα εστιάσεις και το πώς θα ερμηνεύσεις το κάθε τι για να γυρίσεις την ιστορία υπέρ σου. Και μπορείς να επιλέξεις να δεις το οτιδήποτε σαν πρόκληση που πρέπει να βρεις μια λύση και να ανταπεξέλθεις, και ότι αυτό θα σε κάνει καλύτερο.
  • Εστιάζεις στις λύσεις και όχι στα προβλήματα - με συνέπεια να γίνεσαι και συ μέρος της λύσης.

Το χαρακτηριστικό τρίπτυχο του προνοητικού μοντέλου είναι:

Κλείνοντας με τον μικρό Κωστάκη...

Ο Κωστάκης λοιπόν, διαβάζει αυτό εδώ το άρθρο.

Έτσι, αποφασίζει να ακολουθήσει το δεύτερο, το προνοητικό μοντέλο, και αρχίζει να πειραματίζεται στην προσέγγισή του.

Αρχίζει περισσότερο να παρατηρεί τι κάνει αυτός και να σπρώχνει τον εαυτό του όσο μπορεί.

Σταματά να νοιάζεται για αυτά που δεν μπορει να ελέγξει όπως πχ. το τι θα σκεφτούν οι άλλοι και τι προβλήματα έχει η κυβέρνηση ή η εκάστοτε κοινωνία...

Και κάνει το καλύτερο με αυτά που έχει.

"Λένε πως η ζωή είναι σαν ένα παιχνίδι με χαρτιά: Δεν μπορείς να ελέγξεις τι σου έρχεται στο χέρι, αλλά θα πρέπει να παίξεις όσο καλύτερα μπορείς με το "χέρι" που σου ήρθε."

Click to Tweet

Μεταθέτει την "Επιτυχία" (δες προηγούμενο άρθρο "Τι είναι η πραγματική επιτυχία για εσένα;") και τους στόχους του από κάτι εξωτερικό και εκτός του δικού του ελέγχου, σε κάτι εσωτερικό, σε κάτι που μπορεί να ελέγξει, και μπορεί εν τέλει να φτάσει.

Έτσι αυτός συνεχίζει να βελτιώνεται.

Όσοι αργότερα βλέπουν τα αποτελέσματά του και τη συμπεριφορά του, τους αγγίζει.

Δημιούργησε αρκετούς επικριτές - ανθρώπους που τον σχολιάζουν αρνητικά γιατί δεν είναι σαν κι αυτούς, διαφέρει - είναι τρελός, είναι ανώμαλος λένε.

Αυτή είναι η εξήγησή τους, που δεν επαναπαυόταν και πίεζε συνεχώς τον εαυτό του τόσο πολύ (να γίνει καλύτερος).

Άλλοι το απέδωσαν στα γονίδιά του ή στην ιδιαίτερα υψηλή ευφυΐα του, ή στην καλύτερη ανατροφή του ή στο ότι "είναι στο χαρακτήρα του", ή στην καλύτερη δικτύωση και "κοννέ" του.

"Είναι κάτι ξεχωριστό, δεν είναι άνθρωπος, είναι εξωγήινος αυτός" λένε.

"Οι υπόλοιποι θνητοί, εμείς, δεν μπορούμε να τα κάνουμε αυτά" λένε.

Όμως κάποιοι τον ακολούθησαν και του επέτρεψαν να τους επηρεάσει

Νέοι ορίζοντες και δυνατότητες άνοιξαν - είδαν τον εαυτό τους σε αυτόν.

Και έτσι έναν έναν άνθρωπο τη φορά, ο Κωστάκης αλλάζει τον κόσμο, γιατί ξεκίνησε από τον ίδιο του τον εαυτό - τον πρωταγωνιστή της ταινίας του, και τον μόνο ήρωα που μπορούσε να ελέγξει τι θα κάνει και τι θα σκεφτεί.

Και συνεχίζει να εξελίσσεται και να πειραματίζεται και να παίζει γιατί ΑΠΛΑ ΤΟΥ ΑΡΕΣΕΙ η διαδικασία.

Αισθάνεται Επιτυχής, ανεξαρτήτως του τι θα πουν ή κάνουν οι άλλοι.

Είναι τρόπος ζωής πλέον.

Αυτή η πορεία μπορεί να φαίνεται ή και να γίνεται ανά περιόδους επώδυνη, ή μοναχική, ή ζόρικη.

Μπορεί να πιεστεί, να κλάψει, να φτάσει μέχρι και σε σημεία απόγνωσης.

Όμως ξέρει πως όλα αυτά δε συγκρίνονται με αυτά που θα αισθανόταν αν έμενε αμέτοχος.

Δεν συγκρίνονται με όλα αυτά που θα αισθανόταν αν ξεγελούσε τον εαυτό του και έλεγε πως "έλα μωρέ, καλά είμαι και έτσι, υπάρχουν και χειρότερα" και καθόταν εξ αρχής και κλεινόταν στη σπηλιά του.

Σίγουρα εξ αρχής ήταν πιο εύκολο το να "χρυσώσει το χάπι", να επαναπαυθεί στις ανέσεις του και να αρχίσει να ρίχνει το φταίξιμο σε άλλους. 

Όμως αποφάσισε ότι θα δώσει διαφορετική τροπή και ερμηνεία στην ταινία της ζωής του.

Είχε δει τι είναι δυνατόν, είχε πάρει το "μπλε χάπι" (βλέπε Matrix #1, όχι τίποτ'άλλο...), και δεν υπήρχε πλέον επιστροφή.

Ήταν, βέβαια, "καταδικασμένος" όλη την υπόλοιπη ζωή του να προσπαθεί να φτάσει το όραμα, να καταφέρει τα ιδανικά του.

Σίγουρα δεν είναι μια ζωή για όλους, και είναι προσωπική η επιλογή του καθενός μας.

Όμως σιγά σιγά έμαθε πώς να "ψυχαγωγεί" τον εαυτό του, να βελτιώνεται και να περνάει καλά με την όλη διαδικασία και την καθημερινότητά του...

Πλέον έγινε πιο εύκολο να λειτουργεί έτσι, παρά να κάθετε αμέτοχος, κοιτώντας τους άλλους και περιμένοντας κάποιον να έρθει να τον σώσει...

Γιατί ήξερε πώς κανένας δεν θα έρθει.

Έτσι άρχισε να έχει όλο και πιο έντονες στιγμές ευτυχίας και κορυφαίες στιγμές (peak experiences).

Σίγουρα δεν ήταν όλα ρόδινα συνεχώς.

Αλλά τα κάτω του άρχισαν να είναι όλο και καλύτερα σε σχέση με πριν.

Και τα πάνω του άρχισαν να είναι σκέτη μαγεία. 

Και έτσι έζησε και ζει μια ευτυχισμένη ζωή... :)

Σειρά σου:

1. Ποιο μοντέλο πιστεύεις ότι χρησιμοποιείς για να ερμηνεύεις τα γεγονότα; Πού είναι το κέντρο του κόσμου σου; Έξω από εσένα, ή μέσα σου;

Ποιος ή τι παίζει τον κάθε ρόλο στο πρώτο σενάριο, και ποιος ή τι μπορεί να παίξει τον αντίστοιχο ρόλο στο δεύτερο σενάριο;

2. Θυμίσου τι είπα παραπάνω και τα χαρακτηριστικά του δεύτερου σεναρίου με εσωτερικό κέντρο αναφοράς.

Τι μπορείς να κάνεις για να αλλάξεις την τροπή της ιστορίας σου;

3. Τι θα μπορούσες να κάνεις σε τακτική βάση που να σε πήγαινε στο δεύτερο, σενάριο με εσωτερικό κέντρο αναφοράς;

Τι να σταματήσεις απ'αυτά που κάνεις και σε κρατάνε στο πρώτο σενάριο;

Καλή επιτυχία.

Αν σου άρεσε αυτό το άρθρο μοιράσου το με τους φίλους σου ή στείλτο σε κάποιον που ξέρεις ότι θα τον βοηθήσει!

Ο φαροφύλακας και το καθήκον του

Ο νέος φαροφύλακας, με το λίγο πετρέλαιο που είχε, πήγε και άναψε το φάρο του, καθώς έπεφτε το σκοτάδι. Πολλά περαστικά πλοία είχαν αποφύγει τη βραχώδη ακτή.

Ένα βράδυ, ένας ηλικιωμένος άντρας, που ζούσε εκεί κοντά και του είχε τελειώσει το πετρέλαιο, χρειάστηκε να δανειστεί για να φωτίσει το σπίτι του, οπότε ο φαροφύλακας του έδωσε λίγο.

Ένα άλλο βράδυ, ένας ταξιδιώτης χτύπησε την πόρτα του φάρου, και ικέτεψε τον φαροφύλακα να του δώσει λίγο πετρέλαιο για να ανάψει τη λάμπα του και να συνεχίσει το ταξίδι του, καθώς θα έπρεπε να περάσει από ένα επικίνδυνο δάσος. Ο φαροφύλακας υπέκυψε στην παράκλησή του, και του έδωσε το πετρέλαιο που χρειαζόταν για να συνεχίσει.

Ένα τρίτο βράδυ τον ξύπνησε μέσ’τη νύχτα μια μητέρα που του χτυπούσε επίμονα την πόρτα. Τον παρακάλεσε να της δώσει λίγο πετρέλαιο για να φωτίσει το σπίτι της και να μπορέσει να μαγειρέψει κάτι για τον άντρα της και τα τρία μικρά της παιδιά. Πάλι εκείνος συμφώνησε.

Μετά από λίγες μέρες όμως, όλο του το πετρέλαιο τέλειωσε, δεν μπόρεσε να βρει από κανέναν συγχωριανό του να δανειστεί, και έτσι ο φάρος έσβησε.

Τις επόμενες μέρες πολλά πλοία έπεσαν στα βράχια και αμέτρητες ζωές χάθηκαν, επειδή ο φαροφύλακας ξέχασε να συγκεντρωθεί στην προτεραιότητά του.

Δεν το έκανε από κακία, ήθελε να προσφέρει στους συνανθρώπους του πραγματικά. Όμως, προσέφερε εις βάρος του πρωταρχικού του σκοπού.

Παραμέλησε το βασικό του καθήκον και πλήρωσε ένα πολύ υψηλό τίμημα.

Μερικές Σκέψεις…

  • Ο φαροφύλακας είχε το πετρέλαιο για κάποιο συγκεκριμένο σκοπό – δεν ήταν έμπορος ή δανειστής πετρελαίου, ήταν φαροφύλακας. Είχε επιλέξει να αναλάβει αυτή την ευθύνη – και επειδή την αμέλησε, κόστισε πολλές ζωές.
  • Το να δίνει πετρέλαιο από δω και από κει το έκανε από καλοσύνη. Με την καλή του πρόθεση να βοηθήσει τον κόσμο το έκανε και αυτό. Οπότε κατανόησε ότι οι προθέσεις ΔΕΝ ΜΕΤΡΑΝΕ πολλές φορές.
  • Οι προτεραιότητές σου μετράνε περισσότερο, και το αποτέλεσμα μετράει περισσότερο.
  • Ποιο είναι το δικό σου καθήκον; Ποιο έχεις επιλέξει ως υποχρέωσή σου και καθήκον σου για τη ζωή σου;
  • Το έχεις πρώτο και το πληρείς, ή το βάζεις σε δεύτερη μοίρα και το αμελείς – θελημένα ή άθελά σου; Γιατί αν το αμελείς, θα κοστίσει ζωές.
  • τις περισσότερες φορές, τα ΟΧΙ που πρέπει να πούμε, τα άκυρα που πρέπει να ρίξουμε, και η αφοσίωσή μας σε έναν σκοπό είναι απείρως σημαντικότερα από το να γίνουμε οι “yes-men”, αυτοί που λένε συνεχώς ναι σε όλα και καταλήγουν να κυνηγούν την ουρά τους και να είναι απασχολημένοι όλη την ώρα κάνοντας τίποτα σημαντικό.
  • τα ΟΧΙ προς τους άλλους και προς τους περισπασμούς είναι πιο εύκολο να ειπωθούν αν έχεις ένα μεγάλο, δυνατό, φλεγόμενο ΝΑΙ μέσα σου για κάτι σημαντικότερο.